تاریخچه کشوری: 

جلسه مؤسسان حزب توده ایران  در 7 مهر 1320 در تهران تشكیل شد. از مهر 1320 تا مهر 1325 ، كمیته‌هاى محلى، ولایتى و ایالتى حزب در بیشتر مناطق كشور تشكیل گردید . در پى سوءقصد به جان محمدرضا شاه پهلوى در 15 بهمن 1327 و انتساب آن به حزب توده ایران، حزب منحل و مأموران حكومت‌ نظامى دفاتر آن را در سراسر ایران تصرف کردند. حزب مجددا در سالهای بعد تجدید حیات کرده و تا مدتی بعد از انقلاب هم فعال ماند.

تاریخچه محلی:

این حزب  در سال 1321 و با حضور تقی فداکار مسوول جنبش کارگری اصفهان دفتر خود را در سده تاسیس کرد. در سال 1327 دفتر حزب  در سده به تعطیلی کشیده شد و تعدادی از اعضای فعال آن به شهرهای دیگر مانند آبادان و اهواز نقل مکان کردند اما مدتی بعد فعالیت آنها از سرگرفته شد. در دهه 20 حزب توده در سده فعال بود و تجمع های و برنامه هایی اجرا می کرد. مقر اصلی حزب توده آنزمان در محله شتر گلو واقع در خیابان سده در طبقه دوم یک مغازه بود. بخشی از تاریخ این حزب درگیری های آن با حزب دمکرات است.