نقل از کتاب راویان ماربین جلد اول، نگارش محمدعلی شاهین و لیلا پیمانی
راوی: اکبر شاهین
ولادت: 1327
شغل: کارمند بازنشسته بانک
محل سکونت: خمینی شهر، محله گاردر
تاریخ مصاحبه: اول مرداد1397
پرسشگر: محمدعلی شاهین
مکان مصاحبه: منزل مسکونی راوی
محورهای گفتگو: فعالیت های علی ایران نژاد
یکی از افرادی که مجسمه ای از او در موزه مردم شناسی خمینی شهر قرار دارد، حاج علی ایران نژاد است که مردم او را بیشتر به حاج علی مقنی میشناسند، شما با او چه نسبتی دارید؟
حاج علی پدر بزرگ من بود او سه دختر داشت که یکی از آنها مادر من بود.
چرا حاج علی را بیشتر به عنوان حاج علی مقنی میشناسند؟
حاج علی مقنیگری میکرد و استعداد ویژه اش دراین حرفه از او یک کارشناس و صاحب نظر ساخت به گونهای که برای مالکانی مانند سرداراعظم کار میکرد او تعدادی مقنی زیر دستش داشت که حفر قنوات و لایروبی آنها را انجام میدادند. در واقع مالکین به او مراجعه و وی با کارگران و استاد کارهای که در اختیار داشت کارها را انجام میداد. همین موقعیت او سبب شده بود تا در محل نفوذ و قدرتی داشته باشد.
او از چه محلی بود؟
او زاغ آبادی بود ولی از محله گاردر همسر گزیده بود و خانه اش در همسایگی خانه محمداشرفی دادستان استان حوالی جنب مسجد گلوله بود.
ظاهرا پدر بزرگ شما، هم در زمینه عمرانی و هم حزبی فعال بوده است؟
بله، بر اساس آنچه من از مادر و خالهام شنیدهام ایشان مرد فعال و با نفوذی بوده است. حاجعلی ریاست حزب دمکرات سده را بر عهده داشته است و به همین دلیل با حزب توده رقیب بوده و گاه کشمکش های بین آنها به وجود می آمده است.
از جریانات برخورد این دو حزب اسنادی موجود است، اما او به یک دلیل مهمتری در اذهان مردم باقی مانده است و آن احداث ادامه خیابان ورنوسفادران است، در موضوع اخیر شنیدههای شما در خانواده چه بوده است؟
پس از احداث چهار خیابان اصلی شهر خیابان ورنوسفادران در حوالی مخابرات فعلی به دلیل مخالفت مالکین و دلایل دیگر سالها متو قف میشود تا اینکه حاجعلی به دلیل نیاز مردم و مسایلی که میبیند تصمیم به ادامه خیابان میگیرد. با حاج محمد اشرفی که آن زمان دادستان اصفهان بوده مشورت میکند و مردم را جمع کرده و تصمیم خود را با آنها در میان میگذارد و با مالکین صحبت کرده و سپس عدهای را استخدام میکند تا با هزینه او با بیل و کلنگ مسیر را باز کنند. او هر روز عصر روی سکوی مسجد گاردر ایستاده و مزد کارگران را پرداخت میکرده است.
به جز خیابان کشی در امور عمرانی دیگری هم فعال بوده است؟
بهرحال او از نفوذ خود استفاده میکرده و در خیلی کارها پیشقدم بوده است. در کودکی از سالمندان محل شنیدم که در دهه 1310 که سیل تکیه گاردر را تخریب میکند برای بازسازی آن پیشقدم میشود. در زمانی که قرار بوده کارخانه برق در سده تاسیس شود نیز همین نقش را داشته است.
او در چه سالی فوت میکند و کجا به خاک سپرده شده است؟
پدر بزرگ در حدود 1275 خورشیدی متولد و در سال 1326 وفات یافته و آرامگاهش در قم قرار دارد.