نقل از کتاب راویان ماربین جلد ششم، نگارش محمدعلی شاهین
راویان:
مهندس فیض اله میردامادی، اصغر براهیمی، دکتر سیدحسین لقمانی، ابراهیم حاجیان
* آخرین شهردار پیش از انقلاب چه کسی بود؟
وی یک فرد بومی به نام حیدرعلی اشرفی و از اهالی محل گاردر بود.
* و با پیروزی انقلاب آقای اشرفی همچنان به کار خود ادامه داد؟
با اینکه انجمن شهر در ماه منجر به پیروزی انقلاب از انقلاب اعلام حمایت کرد، پس از پیروزی انجمن منحل و شهردار منتخب وی هم سمت خود را از دست داد.
* بعد از ایشان چه کسی شهردار شد؟
آقای بهاءالدین میرزایی به عنوان اولین شهردار پس از انقلاب همایونشهر معرفی شد.
* اولین شهردار چگونه انتخاب شد؟
چون انجمن شهری در کار نبود وی توسط استانداری معرفی شد.
* اولین اقدام وی پس از انتصاب چه بود؟
به دلیل اعتصابات چند ماهه در کشور و شهر، کار اکثر ادارات از جمله شهرداری مختل شده بود. طبیعی است شهرداری نیز مانند ادارات دیگر در اوج انقلاب و اعتراضات حالت عادی نداشت و میشود گفت به حالت نیمه تعطیل بود. و این درحالی بود که چندین طرح در حال اجرا داشت. در زمانی که صدر میرزایی به عنوان شهردار شهر شروع به کار کرد با نبود درآمد، رکود و طرحهای معطل مانده روبرو شد. وی در اولین گام اعلامی های حطاب به مردم صادر کرد.
* مفاد آن اعلامیه چه بود؟
شهردار در تاریخ 23 فروردین 1358 اطلاعیه ای خطاب به مردم صادر کند و با بیان مشکلات مالی ناشی از اعتصابات از مردم درخواست پرداخت عوارض نمود. در بخشی از این اعلامیه آمده است:«ینابراین نیاز به کمک و یاری شما مردم شریف و مسلمان خمینیشهر میباشد که با پرداخت عوارضات معوقه با خلوص نیت، چرخ راکد شهرداری را بحرکت در آورید تا خدمتگذاران مردم بتوانند با اجرای طرحهای در دست اقدام رضایت شما را فراهم سازند.»
* ایشان چه مدت شهردار ماندند؟
صدر میرزایی حدود یک سال بر این مسند باقی ماند و در همین مدت هم به دلیل بیماری مدتی در خانه بستری و یکی از کارمندان به نام شکرالله رستم زاده را جانشین خود کرده بود تا زیر نظر وی چرخ شهرداری را بچرخاند.
* گزارشی از اقدامات عمرانی شهرداری در یک سال بعد انقلاب شهرداری، وجود دارد؟
بله خبر چاپ شده در نشریه پیام انقلاب در سال 1358، تحت عنوان« اقدامات انجام شده توسط شهرداری همایونشهر پس از انقلاب تاکنون» بیانگر آن است که بهر حال در آن شرایط برخی از اقدامات عمرانی به نتیجه رسیده است که مهمترین آنها عبارتند از:
احداث قلکه چهار راه 15 خرداد( امام حسین فعلی).
احداث چهار راه دکتر شریعتی.
آسفالت قسمتی از بلوار توحید( یک سمت).
خاکریزی ادامه خیابان دکتر شریعتی.
انعقاد قرار داد ساختمان میدان 22 بهمن، تقاطع خیابانهای کهندژ(طالقانی)، خیابان امام خمینی جنوبی، امیرکبیر و توحید
انعقاد قرار داد ساختمان میدان میردامادی(میدان آزادی).
پرداخت غرامت املاک در مسیر به مبلغ 10 میلیون ریال و........
* بعد از ایشان چه کسانی شهردار شدند؟
آقایان سیداصغر لوح موسوی، فیض ا... مویدی میردامادی، اصغر ابراهیمی، علیرضا نصر اصفهانی و سیروس اسدی اسکندری از شهرداران بعدی تا سال 1364 بودند. دو نفر آنها اصغر براهیمی و مهندس فیضاله میردامادی بومی بودند. شهرداران نام برده تقریبا هر کدام یکسال شهردار بودند و دوره بی ثباتی را مدیریت شهرداری طی کرد.
* باز هم از طریق انتصاب از سوی استانداری؟
پس از صدر میرزایی سیداصغر لوح موسوی به شهرداری شهر منصوب شد. در اواخر سال 1359 با وجود تفکر دخالت مردم در سرنوشت خود و شورایی شدن امور، شوراهای همیاری محلی در محلات مختلف شهر تشکیل شد. یکی از وظایف شوراهای محلی با مصوبه شورای انقلاب، انتخاب شورای هماهنگی شهر بود که نقشی مشابه شورای شهر داشت. اولین شورای هماهنگی شهر در سال 1359 همزمان با دیگر نقاط کشور تشکیل گردید.
* اعضای این شورا چگونه مشخص میشد؟
شکل گیری این شورا به این صورت بود که ابتدا شورای محلات شهر توسط مردم انتخاب و نمایندگان انتخاب شده محلات نسبت به انتخاب شورای هماهنگی شهر اقدام مینمودند. در شورای مذکور از محلات خوزان، فروشان، ورنوسفادران هر کدام دو نماینده و از اندان یک نماینده حضور داشتند.
* شورا شهردار هم برای شهر انتخاب کرد؟
بله، شورا مهندس فیضاله میردامادی را که در یکی از نهادها مشغول کار بود برای شهرداری شهر پیشنهاد داد. میردامادی که اصالتا بومی بود با تایید استانداری و تشویق مهندس سیفالهی معاون استانداری کار خود را شروع کرد.
* گزارشی از اقدامات وی وجود دارد؟
بله، وی عمده اقدامات خود در این مدت را چنین اعلام کرد:
تصویب طرح تفضیلی
باب کردن استفاده از کیسه زباله
احداث چاه آب برای پارک پیروزی بر اساس نظر کارشناسان و نصب پمپ آن
آسفالت بخش باقی مانده خیابان دکتر شریعتی و رساندن آن به پیچ جاده مقابل دانشگاه.
وی در خصوص چگونگی تامین بودجه آسفالت بخش باقی مانده خیابان شریعتی می گوید: در این دوران معاونت اجتماعی استانداری بر مسایل نیروی انسانی و دفتر فنی آن بر کارهای عمرانی شهرداری نظارت داشتند. پیمانکار مشغول کار بود و مسوول مربوط درشهرداری(آقای ثریا) اعلام کرد پولی برای پرداختن به او نداریم، آن زمان این گونه رسم بود که شهرداران به دفتر فنی میرفتند و با چک و چانه زدن بودجه های موجود در دفترچه بودجه از ادارات دیگر را که جذب نشده بود دریافت میکردند من هم همین کار را کردم. بودجهای از ارتش بود جذب نشده بود به ما دادند و آسفالت را به سرانجام رساندم. مهندس میردامادی مدتی بعد برای طرح باغ رضوان به اصفهان منتقل شد.
* بعد از وی چه کسی شهردار خمینی شهر شد؟
بعد از مهندس میردامادی، اصغر براهیمی از بنیانگذاران جهاد سازندگی خمینی شهر به سمت شهردار شهر انتخاب شد. به گفته آقای براهیمی بودجه سال 1362 شهرداری که در پایان سال 1361 تصویب شد به مبلغ ده میلیون و پانصد هزارتومان بود. در همین دوران بلوار شهید بهشتی زیر سازی و آسفالت شد. همچنین سنگ چینی اطراف نهر گارد توسط سازمان آب و کمک 50 هزار تومانی شهرداری صورت گرفت. رفع برخی موانع تکمیل پارک پیروزی از جمله برچیدن کارگاه سنگ موجود درآن، در این دوره انجام شد.
* انتخابات شوراهای محلی دوام یافت؟
خیر انتخابات شوراهای محلی دو دوره انجام و عملا از سال 1363 ادامه نیافت و در نتیجه شورای هماهنگی شهر هم دیگر تشکیل نشد.
* پس شهرداران چگونه انتخاب می شدند؟
از آن به بعد شهرداران با نظر مقامات محلی مانند نماینده، امام جمعه و فرماندار معرفی و استانداری آنها را منصوب می کرد. این دوره مردم تقریبا نظارتی بر شهرداری نداشتند و حدودا یکسال یکبار یک شهردار امور شهر را به دست می گرفت. این سالها، سالهای گذر از همایونشهر با چهار محله به خمینی شهر و گسترش شهر به سمت شمال و اوج مهاجرتها بود که برنامهریزی و آماده کردن زیر ساختها را می طلبید.
* شهرداری در این دوران چند ناحیه داشت؟
فقط یک شهرداری بود و آنهم درساختمان اولیه شهرداری همان شهرداری ناحیه 2 فعلی مستقر بود.
* این بی ثباتی در مدیریت شهرداری تاکی ادامه یافت؟
پس از این دوران مهندس صادق ناجح پامناری از سال 1364 تا اواسط سال 1368 شهردار خمینی شهر شد. دردوره وی که نسبتا دوره با ثباتی بود اقدامات عمرانی چندی به نتیجه رسید و یا رقم خورد که به برخی از آنها با توجه به اسناد موجود اشاره می شود:
جدول، زیر سازی و آسفالت خیابانهای امیرکبیر، 17 شهریور و بلوار جمهوری اسلامی.
عملیات آماده سازی قطب صنعتی.
اتمام عملیات احداث پارک پیروزی با حدود 10 سال اجرا.
گرفتن صد هکتار زمین در اراضی شمال شهر جهت احداث گورستان مرکزی و انجام برخی اقدامات اولیه در آن مکان و همزمان کمک به دیوارکشی گورستانهای سطح شهر
گرفتن 60 هکتار زمین در اراضی شمال شهر جهت احداث پارک بزرگ شهر( پارک جنگلی).و شروع عملیات
گرفتن 10 هکتار زمین در اراضی شمال غربی شهر برای انتقال سنگتراشها به آن مکان
آسفالت برخی کوچهها که تا آنزمان خاکی بودند.(1)
پس از این دوره حداقل چهار ساله بار دیگر شهرداری دچار بی ثباتی در مدیریت شد از سال 1368 تا شروع به کار شورای اول در سال 1378 آقایان قاسم حسینی، علی محمد رضوانی و منصور نجفی هرسه دیپلمه و غلامرضا حسین پور و ناصر نفری هرکدام به مدت دو سال شهرداری را اداره کردند.(2)
..........
پی نوشت
601- هکتار زمین در اراضی شمال شهر جهت احداث پارک و 10 هکتار زمین در اراضی شمال غربی شهر برای انتقال سنگتراشها براساس گزارش عملکرد شهرداری در سال 1365 اشاره شد. اما واقعیت این است که در عمل اسناد زمینهای ذکر شده به نام شهرداری صادر نشده ولی براساس صورتجلسات تنظیمی اقداماتی بر روی این زمینها صورت گرفت. در خصوص گورستان مرکزی در دوره شورای سوم و پیگیری شهردار پورکاظم اسنادی به نام شهرداری صادر شد.
2-با وجود پیگیری ها متاسفانه نتوانستم گفتگوی مستقیمی با جناب مهندس ناجح پامناری انجام دهم.