چهارشنبه, 13 اسفند 1399 Wednesday 3 March 2021 00:00


در دوران مشروطیت مردم سده همراه با مردم دیگر نقاط کشور در مبارزات مشروطه خواهی و حوادث بعد از آن حضور داشتند. قشون فداییان در سده تشکیل و عضو گیری کرده بود. اعضای این قشون و طرفداران سدهی مشروطه در تجمعات مشروطه خواهان در اصفهان حاضر می شدند.مردم اصفهان و بلوک آن در ادامه مبارزات خود علیه استبداد در آذر 1285( ذی القغده 1324) انجمن فعالی به نام انجمن ولايتی تشكيل دادند. شخصيت‏ های مشروطه خواه چون حاج ‏آقا نورالله نجفی، حاج ‏آقا سدهی، ... از اعضای این انجمن بودند.  به وسیله آنها انتشار می‏یافت. در سال 1286 خورشیدی پس از مخالفت محمدعلی‏شاه با مجلس مشروطیت قشون فداییان مشروطه در اصفهان از هر بلوک و قریه‏ ای برای حمایت از مشروطه تشکیل شد. این قشون در سده هم شکل گرفت و در تجمع‏ ها از جمله در خرداد ۱۲۸۶ در عزاداری در عمارت چهلستون به دلیل قتل عده ‏ای از طرفداران مشروطه در یکی از روستاهای تبریز شرکت کردند. این قشون در 5 مرداد همان سال تجمعی در چشمه منظر تشکیل دادند. در رژه قشون در خیابان‏ های اصفهان فوج‏ های از محلات مختلف سده شرکت داشتند.
یکی از مشروطه خواهان سدهی که به مشروطه وفادار ماند عبدالخالق نام داشت. وی از مبارزان دوران قاجار و راه مشروطیت، و آزادی و عدالت و معترض حکومت، و عضو کمیته انقلاب از تشکیلات اولیه مشروطه خواهی بود. ابتدا به تجارت تنباکو که شغل پدرانش بود اشتغال داشت ولی پس از آنکه تجارت تنباکو به یک شرکت خارجی واگذار شد ورشکست گردید و به تجارت گیوه روی آورد. عبد الخالق از معترضان حکام ناصرالدین شاه در اصفهان و ستم دیده از آن‌ها بود. وی در تهران به جلسات مبارزان پیوست و همراه مبارزانی چون ملک المتکلمین، سید جمال واعظ اصفهانی، علی‏ اکبر دهخدا، ذکاء‏الملک، میرزا یحیی دولت‏آبادی، سردار اسعد بختیاری، مجمع آزادی‏خواهان و کمیته انقلاب را تشکیل دادند که از گروه‌های موثر و اصلی در مبارزات مشروطه خواهی به شمار می ‏آید. وی در 29 آبان 1292 دار فانی را وداع گفت.

منبغ  روزنامه انجمن مقدس ملی اصفهان